|
ثارشصو كردن
ثرسيار/
كةسصك خةوت وخةبةري نةبؤوةو ثارشصوي نةكرد, ئايا هيضي
لةسةرة؟
ولآم/
ئةوكةسةي ثارشصو ناكات طوناهبار نابصت ضونكة بةيةك دةنطي زانايان ثارشصو سوننةتةو
واجب نية (ذكره
ابن المنذر وابن رشد وابن قدامة والنووي)،
ثصغةمبةري خوا
(صلى
الله عليه وسلم)
ئوممةتةكةي
هةلَناوة بؤ ثارشصو كردن ورِصنمايي كردون بؤ خصرو فةرِي ثارشصوو فةرمويةتي: (تسحروا
فأن في السحور بركة)
(رواه
البخاري 4/139؛مسلم 7/260)
واتة: ثارشصو بكةن ضونكة لةثارشصودا فةرِو ثيرؤزي هةية. هةروةها
فةرمويةتي: (فصل
ما بين صيامنا وصيام اهل الكتاب أكلة السحر) (رواه
مسلم 7/207.)
واتة:
جياوازي لةنصوان رِؤذوي ئصمةو ئةهلي كيتابدا خواردني ثارشصوة. هةروةها فةرمويةتي:
(السحور أكله
بركة فلا تدعوه, ولو أن يجرع أحدكم جرعة من الماء, فأن الله عزوجل وملائكته يصلون
على المتسحرين) (رواه أحمد 3/12 وقال المنذري اسناه قوي وصححه السيوطي)
واتة: خواردني
ثارشصو بةرةكةتة وازي لص مةهصنن, هةرضةندة خواردني قومصك ئاويش بصت, بةرِاستي خواي
طةورة رِةحمةت دةرِذصني بةسةر ئةوانةدا كة ثارشصو دةكةن وفريسشتةكانيش داواي لصخؤش
بوونيان بؤ دةكةن.
عيرباز كورِي
سارية(خوا لصي رِازي بصت) دةفةرموصت:
(دعاني رسول
الله (صلى الله عليه وسلم) الى السحور فقال: هلم الى الغذاء المبارك) (رواه أحمد
4/126؛ ابوداود 6/407؛ النسائي 4/145؛ وصححه ابن الخزيمة وابن حبان)
واتة:
ثصغةمبةر
(صلى الله عليه
وسلم)
بانطي كردم بؤ
ثارشصو كردن وفةرموي: وةرة بؤ خواردني ثيرؤز.
ثياوصك هاتة
خزمةت ثصغةمبةر
(صلى الله عليه
وسلم)
لةكاتصكدا
ثارشصوي دةكرد,ثصغةمبةر (صلى
الله عليه وسلم)
بةثياوةكةي
فةرموو:
(انها بركة اعطاكم الله اياها فلا تدعوه)
(رواه
النسائي 4/145)
واتة: ئةمة فةرِو بةرةكةتة خواي طةورة ثصي بةخشيون وازي لي مةهصنن.
كاتي ثارشصو
ثرسيار/
كةي كاتي ثارشصو كردنة؟
ولآم/ كاتي
ثارشصو لةنصوان نيوةي شةو و دةركةوتني سثصدةي دوةمداية, ضاكتر واية ثارشصو دوابخرصت
بؤ نزيك بةرةبةيان بؤئةوةي شوصنكةوتني ثصغةمبةر (صلى
الله عليه وسلم)
بةدةست بصنين, ضونكة ثارشصو توانابونة بةسةر طرتني رِؤذوداو تا ثارشصو
لةبةرةبةيانةوة نزيك بصت باشتر يارمةتيت دةدات لةسةر طرتني رِؤذو. ئةنةس (خوا لصي
رِازي بصت) دةطصرِصتةوة زةيدي كورِي
ثابت
(خوا لصي رِازي
بصت) فةرمويةتي: (تسحرنا
مع النبي
(صلى الله عليه
وسلم),ثم قام الى الصلاة, قلت: كم كان بين الاذان والسحور؟ قال: قدر خمسين آية)
(رواه البخاري 4/138؛مسلم 7/207)
واتة: ثارشصومان لةطةلَ ثصغةمبةري خوا
(صلى
الله عليه وسلم)
كرد, ثاشان هةستا بؤ نوصذ, ئةنةس دةفةرموصت وتم نصواني بانط وثارشصو ضةند بوو؟ زةيد
فةرموي: ئةندازةي ثةنجا ئايةت بوو. وة دياريكردني كاتي ثارشصو بةئايةتةكاني قورئان
ئاماذةية لةزةيدي كورِي سابتةوة كةئةو ماوةية كاتي خواثةرستية بةقورئان خوصندن)
سةعدي كورِي
سةهل(خوا ليي رِازي بصت) دةفةرموصت: ثارشصوم كرد لةناو خصزانةكةمدا, ثاشان بةخصرايي
رِؤشتم بؤ ئةوةي بطةم بة سةجدة لةطةلَ ثصغةمبةر
(صلى الله عليه
وسلم)
(رواه
البخاري 4/137).
خواردني ثارشصو
ثرسيار/
رِؤذوةوان بةض خواردنصك ثارشصو بكات؟
ولآم/ هةر
خواردن وخواردنةوةيةك بخوات ئةطةر قومصك ئاويش بصت فةرِو ثيرؤزي ثارشصوي دةست
دةكةوصت لةبةر ئةم فةرمودةيةي ثصغةمبةر (صلى
الله عليه وسلم)
كة دةفةرموصت:
(ولو أن يجرع
أحدكم جرعة من الماء)
واتة: باثارشصو بكات ئةطةر بةقومصك ئاويش بصت. بةلآم باش واية ضاو لةثصغةمبةري خوا
(صلى
الله عليه وسلم)
بكةين بةكةم
خواردن و سوربون لةسةر خواردني خورما ضونكة بةرةكةتة, ثصغةمبةر
(صلى الله عليه
وسلم)
فةرمويةتي:
(نعم السحور المؤمن التمر) (رواه
أبوداود 6/471؛ ابن حبان 5/197؛ البيهقي 4/138, وصححه ابن حبان)
واتة: ضاكترين خواردني برِوادار لةثارشصودا خورماية.
وازهصنان لةخواردن ثصش بانط
ثرسيار/
لةهةندصك رِؤذذمصردا كاتي ئيمساكيان نوسيوة ثصش كاتي بانط بة
(10) خولةك يان كةمتر, ئايا لةسةر مسولَمان ثصويستة ثابةند بصت بةو كاتةوة؟
ولآم/
خواي طةورة كاتي دةستطرتنةوةي لةوشتانةي رِؤذو دةشكصنن رِونكردؤتةوة وةكو
فةرمويةتي:
(وَكُلُوا
وَاشْرَبُوا حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ
الْأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ) (البقرة: من الآية187)
واتة: بخؤن وبخؤنةوة تا رِوناكي بةرةبةيانتان لةتاريكي شةو بؤجيا دةبصتةوة
(بؤزانياري
زياتر بطةرِصوة لاثةرِة
كةسثصدةي
دووةم دةركةوت دةضينة ناو كاتي نوصذي بةيانيةوة، ثصويستة لةسةر رِؤذوةوان دةست
هةلَطرصت لةهةموو ئةو شتانةي رِؤذوو دةشكصنن،ثصغةمبةري ئازيزمان
(صلى الله عليه
وسلم)
دةفةرموصت: (الفجر
فجران، فجر يطلع باليل، يحل فيه الطعام والشراب ولايحل فيه الصلاة، وفجر يحل فيه
الصلاة ويحرم فيه الطعام والشراب وهو الذي ينتشر على روؤس الجبال) (رواه ابن خزيمة
1/184و 3/210؛والدارقطني 2/166 والبيهقي)
واتة: سثصدة دوو سثصدةية، سثصدةيةكيان بة شةو دةردةكةوصت وخواردن وخواردنةوة تيايدا
دروستة ونوصذي بةياني تيايدا دروست نية سثصدةيةكيشيان نوصذي بةياني تيادا دروستة
وخوارن وخواردنةوةي تيادا قةدةغةية، ئةويش ئةوةية رِوناكيةكةي لةسةر لوتكةي كصوةكان
بلآو دةبصتةوة.
ئةطةر بانط بصذ لةكاتي دةركةوتني سثصدةي دوةمدا بانط
دةفةرمون -وةكو لةمةككةي ثيرؤز هةية- ئيتر هيض داخوازصك نية بؤ خؤطرتنةوة لةخواردن
بةئةندازةي (10) خولةك يان (5) خولةك بةلَكو دةست لةخواردن دةطرصتةوة لةطةلَ
بانطدا.
دةستطرتنةوة
لةرِؤذوشكصنةكان ثصش بةياني بةمةبةستي خؤثاراستن (احتياط)
لةو نارِةحةتي و توندو تيذيانةية كة رِصي لصطيراوةو داهصنراوصكي (بدعة) كؤنة, ئيبن
حةجةر لةم بارةوة فةرمويةتي: (هةندصك لةداهصنراوة بينراوةكان كةلةم رِؤذطارةدا
ثةيدا بوون وتني بانطي دوهةمة ثصش بةياني بةماوةي سصيةكي سةعاتصك لةمانطي
رِةمةزاندا, ئةو كةسةي ئةمةي داهصناوة بؤ خؤثاراستن بووة لةخواثةرستيدا تاواي
لصهاتوة ئصوارانيش لةدواي خؤر ئاوابوون بانط نالَصن تا ضةند خولةكصك نةرِوات
بؤئةوةي كاتةكة بضةسثصت -بةطوماني خؤيان- و رِؤذو شكاندنيان دوا خستوةو ثارشصويان
ثصش خستوةو ثصضةوانةي سوننةتي ثصغةمبةريان
(صلى الله عليه
وسلم) كردوة,
كةمصكيان ضاكن وزؤربةيان خراثن)
(فتح الباري
4/199)
كاتي دةست طرتنةوة لةخواردن
ثرسيار/
هةندصك كةس
تابانط بصذ بانط دةدات دةخؤن و دةخؤنةوةو دةلَصن نان دةخؤين تابانط بصذ دةطاتة
(الصلاة خير من النوم),وة
هةندصكي تر دةلَصن تا بانط بصذ دةلَصت:
(لا اله الا
الله)
خواردن دروستة, هةندصكي تر دةلَصن تا قامةت دةكرصت بؤ نوصذ خواردن دروستة, ئايا
كاري ئةمانة رِاستة؟
ولآم/
لةوةلآمي
ثرسياري ثصشودا رِونمان كردةوة كة كاتي دةستطرتنةوة لةخواردن بةدةركةوتني سثصدةي
دووةم دةست ثصدةكات وهةركةس لةدواي سثصدةي دووةم خواردن وخواردنةوة بخوات رِؤذوةكةي
بةتالَة, لةشارةكاني ئصمةدا بانط بصذ لةطةلَ دةركةوتني سثصدةي دووةمدا بانط دةدةن
(لاي
ئصمةش لة كوردستان هةر واية)
لةبةر ئةوة هةركةس طوصي لةدةنطي بانط بوو دةستي نةطرتةوة لةو
شتانةي رِؤذو دةشكصنن رِؤذوةكةي بةتالَةو لةسةري ثصويستة رِؤذوةكةي بطرصتةوة. ئةوةي
خةلَكي دةيلَصن لةو جؤرة قسانة رِاست نين وكاتي دةست طرتنةوة لةو شتانةي رِؤذو
دةشكصنن بةستراوة بةدةركةوتني سثصدةي دوةمةوة.
ئةم بابةتة
وةرطيراوة لة كتصبي (بةدةست
هصناني مةبةستةكان لة حوكمةكاني رِؤذوو بة شصوةي ثرسيارو
وةلآم)،
لة
نووسيني:
أحمد بن عبدالعزيز الحمدان
لةلايةن/ دةستةي خوشكاني موسلَمان
|